19 Nisan 2012

Yeni Anne Mart 2012 - Çocuğumuzun Arkadaşı mı Anne Babası mı Olmalıyız?


Hürriyet YENİ ANNE dergisi Mayıs sayısındaki "Çocuklu Yaşam" köşemde yayınlanan yazım:   "Çocuğumuzun Arkadaşı mı Anne Babası mı Olmalıyız?"


Nasıl anne baba olduğumuz, ne zaman anne baba olduğumuzla çok ilgilidir.
Anne babalık zaman içinde değişir, anne babaların sorumlulukları, dünyayı algılayışları,  onlara yardımcı olacak kişiler ve kaynakları, bilgi edinme ihtiyaçları ve bu kaynaklara erişebilirlik, zaman, yakınlarının çocuk yetiştirme biçimleri ve kendi ailelerinden görmüş oldukları, uygulamaya ya da uygulamamaya karar verdikleri yöntemler eşliğinde yeniden şekillenir.

Otuzlu, kırklı yaşlardaki anne babalardan eğitimlerime katılanlarla çoğunlukla hemfikir olduğumuz bir gelişim ve değişim söz konusudur. Bizim anne babalarımız, çoğunlukla disiplinli ve otoriterdiler. Çocukla doğru iletişim kurmaktan çok, çocuğun “söz dinleme”si ve büyüklerine saygılı olması daha önemliydi. Çocukların azarlanarak, cezalandırılarak eğitilebileceği düşünülürdü. Bu tarz otoriter ebeveynlik, çocuğun anne babasının sevgisini kaybetme korkusuna dayanır, çocuklar da anne babaya “yakalanmadan”, “çaktırmadan” yapmak istediklerini yaparlardı.

Son yıllarda ise daha çok anne baba çocuklarının sağlıklı ve özgüvenli gelişimini önemsiyor, çocuğu ile doğru ve açık bir iletişim kurmak istiyor. Araştırıyor, okuyor, eğitim alıyor, kendini geliştiriyor ve böylece kendi ebeveynlik tarzını oluşturuyor.

Eskiye göre, daha çok anne hem aile geçimine katkıda bulunmak, hem de kendi ayakları üzerinde durabilmek için çalışmayı tercih ediyor. Günümüzün anne ve babaları büyümekte olan çocuklarının hayatında yalnızca otorite kurmak istemiyorlar.
Çocuklarıyla haftasonu ve haftaiçi akşamları kısıtlı geçirecekleri zaman diliminde de onları üzmek, “hayır” demek istemiyor, sınır koymaktan kaçınıyorlar.

Birçok anne baba ise kendine şu soruyu soruyor:
-Çocuğumuzun arkadaşı mı, yoksa ebeveyni mi olmalıyız?

Aile ve çocuk ilişkisinde yapılabilecek en büyük hata, çocukla iyi geçinmek ve olası çatışmaları önlemek adına, anne baba olmak yerine, onun en iyi arkadaşı olmaya çalışmaktır. Erken çocukluk döneminden itibaren, ergenlikte de anne babanın sınırları belirlemede yaşadığı tereddüt ve kaygılar bu süreci daha da zorlaştırır.

Sınır koymak ve hayır demekte zorlanıyorsanız işte size harika bir öneri! İşi doğalına bırakın. Durumu telafi etme sorumluluğunu siz üstlenmeyin.

Örneğin, dikkatsizlik ya da kötü kullanma sonucu çocuğunuzun oyuncağı mı bozuldu, ya da sevdiği bir giysisi mi kayboldu, kaybolan ya da bozulan nesneyi tamir etmeye ya da yenisi almaya çalışmayın. En azından çocuğunuza bu kaybın yokluğunu hissedeceği kadar bir zaman geçmesine izin verin.

Siz çağırdığınızda yemek yemeye gelmedi mi, o halde yemeğini soğuk olarak yiyebilir. Bunun çocuğunuza sorumluluğu öğretmek dışında kimseye zararı dokunmaz.

Çocuklar unutmayı alışkanlık haline getirdiğinde, onlara hatırlatmayın, ödevlerini yapmaları için zorlamayın. Ya da onlar için yaparak sorumluluğu ve öğrenme fırsatlarını ellerinden almayın.  Bırakın öğretmeni ve arkadaşlarının önünde ödevini yapmamış olmanın sorumluluğunu kendi üzerine alsın.

Kirli çamaşırlarını sepete atmasını söylediğiniz halde, hala odasında yere mi atıyor, kirli çamaşırlar sepete atılana kadar yıkamayabilirsiniz.

Bu sırada ona “Sana söylemiştim” demeyi, hatta vaaz vermeyi ne kadar isteseniz de kendinize engel olun, bırakın doğal sonuçlardan doğal yollarla öğrensin. Siz araya girerek ilgiyi ve kızgınlığı üzerinizde toplamayın.

Bu yöntemi izlerken, çocuğunuzun isteklerini, ihtiyaçlarını da göz önünde bulundurmayı ve çok seyrek oluşan bir davranışla, alışkanlık haline geirilmiş bir davranış arasında ayrım yapmanız gerektiğini dikkate alın.

Çocuğunuzla etkin iletişim kurarken; onun kişiliğini, istek ve ihtiyaçlarını dikkate almanız, kuralların ortak koyulmasına çaba harcamanız ve çocuğunuza sorumluluk ve söz hakkı vermeniz oldukça yardımcı olacaktır. Çocuğunuzun hayatı boyunca yüzlerce arkadaşı, ancak bir tane anne ve babası olacaktır.

0 yorum:

Yorum Gönder

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...